De zorg is in beweging. Met stijgende zorgkosten, lange wachttijden in de GGZ en een toename van chronische en mentale klachten groeit de roep om een andere, meer mensgerichte aanpak. Steeds meer mensen zoeken naar zorg die niet alleen klachten verlicht, maar ook welzijn, preventie en balans bevordert.
Complementaire zorg: zoals ademwerk, massage, mindfulness, voedingsadvies en energetisch werk sluit daar naadloos op aan. Maar hoe kijken Nederlanders hier eigenlijk naar? En wat betekent deze ontwikkeling voor jou als therapeut of coach?
De Marktmonitor Complementaire Zorg 2024 van RBCZ laat een duidelijke trend zien: complementaire zorg is niet langer iets voor een kleine groep.
Deze cijfers laten zien dat er een structurele verschuiving gaande is. Mensen willen meer regie over hun gezondheid, staan open voor zachtere vormen van zorg, en zoeken aanvullende alternatieven wanneer de reguliere zorg tekortschiet.
Naast de groei in gebruik is ook het beeld over complementaire zorg opvallend positief. Zeven op de tien Nederlanders hebben er een mening over, waarvan de meerderheid positief is. Die waardering komt vooral voort uit persoonlijke ervaringen en de overtuiging dat complementaire zorg de reguliere zorg aanvult.
Wie sceptisch is, noemt vaak het gebrek aan wetenschappelijk bewijs of vindt de zorg te ‘zweverig’. Dit onderstreept hoe belangrijk het is dat therapeuten blijven investeren in kwaliteit, onderbouwing en samenwerking.
Wat kiezen Nederlanders dan precies?
Uit hetzelfde onderzoek blijkt dat homeopathie (8%) en acupunctuur (7%) de meest gebruikte vormen zijn in het afgelopen jaar. Ook massage (5%), EMDR (5%) en ademhalingstherapie (4%) worden vaak genoemd. Daarnaast winnen lichaamsgerichte therapieën zoals fytotherapie, natuurgeneeskunde, haptonomie, shiatsu en cranio-sacraal therapie aan terrein.
Opvallend is dat veel mensen niet altijd weten welke behandelvormen onder complementaire zorg vallen. Wanneer zij voorbeelden krijgen, stijgt het aantal gebruikers van 24% naar 34%. Dat laat zien dat bewustwording en herkenning nog groeiende zijn.
Mensen kiezen dus wél voor deze vormen van zorg: maar ze benoemen het vaak niet als ‘complementair’.
Naast de groei in bekendheid en gebruik laat de Marktmonitor Complementaire Zorg 2024 ook zien waarom mensen juist voor deze vorm van zorg kiezen.
De belangrijkste motivatie? Voor één op de drie Nederlanders (34%) bood de reguliere zorg onvoldoende verlichting van klachten.
Daarnaast zegt 29% dat zij door een bekende; een familielid, vriend of collega op de mogelijkheid werden gewezen, en 22% kwam ermee in aanraking via hun huisarts of specialist.
Ook nieuwsgierigheid en de wens om iets nieuws te proberen spelen een rol (16%), net als eerdere positieve ervaringen of het verlangen naar ontspanning.
Samen schetsen deze cijfers een helder beeld: Mensen kiezen niet zomaar voor complementaire zorg, maar doen dat bewust. Omdat ze zoeken naar herstel, preventie of aanvulling op wat de reguliere zorg biedt.
Niet iedereen vindt zijn weg naar complementaire zorg, en dat is begrijpelijk.
De belangrijkste redenen zijn:
Dit laat zien dat er nog werk aan de winkel is op het gebied van informatie, toegankelijkheid en samenwerking.
De toekomst ligt niet in óf-óf, maar in én-én: samenwerking tussen reguliere en complementaire zorg.
Het COCOZ-project (2021–2023) liet zien dat dit geen verre droom is, maar al werkelijkheid wordt. In verschillende Nederlandse ziekenhuizen is geëxperimenteerd met het integreren van complementaire zorg.
Wat bleek?
Bovendien blijkt dat 54% van de Nederlanders meer openstaat voor complementaire zorg wanneer hun huisarts of specialist dit aanbeveelt, en 44% als er samenwerking is tussen beide werelden.
Opvallend is dat de huisarts een sleutelrol speelt in de acceptatie van complementaire zorg. De helft van de Nederlanders wil er meer over weten via hun huisarts of zorgverzekeraar. Wanneer die samenwerking en informatievoorziening verbeteren, neemt het vertrouwen in complementaire zorg verder toe.
De brug is er: het is tijd om hem samen te bewandelen.
Ook therapeuten zelf merken dat er iets verschuift. Volgens RBCZ:
In het afgelopen jaar zagen vooral therapeuten die werken met lichaamsgerichte en energetische methoden een duidelijke toename in cliënten. Toch verwachten de meesten dat deze groei de komende tijd stabiliseert. De behoefte aan samenwerking, zichtbaarheid en erkenning blijft dus actueel.
Wat therapeuten vooral nodig hebben, is helder: samenwerking, erkenning, zichtbaarheid, wetenschappelijke onderbouwing en eerlijke vergoedingen. Misschien herken jij dit ook in je eigen praktijk.
Wist je dat er steeds meer wetenschappelijk bewijs is voor behandelmethoden zoals acupunctuur, homeopathie en osteopathie? Je leest het in dit blog.
Als coach of therapeut ben jij geen buitenstaander in de zorg, je bent deel van de oplossing. Juist in deze tijd, waarin mensen zoeken naar verbinding en veerkracht, speelt jouw werk een belangrijke rol.
Wat therapeuten drijft volgens het onderzoek, sluit naadloos aan bij wat de maatschappij nu nodig heeft: menselijkheid, verbinding en zingeving. Toch blijkt uit onderzoek dat juist samenwerking, erkenning en eerlijke vergoedingen de grootste groeipunten zijn. Hier ligt een kans én een uitnodiging voor ons allemaal om samen het zorglandschap te vernieuwen:
Therapeuten noemen als belangrijkste drijfveren:
Mensen helpen en ondersteunen (no. 1 met 1.142 vermeldingen).
Bijdragen aan gezondheid en welzijn, zingeving, verbinding, en vrijheid in het werk.
Wat ze vooral nodig hebben:
Samenwerking met reguliere zorg (49%)
Erkenning en waardering (32%)
Betere vergoedingen en zichtbaarheid (30%)
De cijfers laten zien dat de wereld klaar is voor integratie. Nu is het moment om je positie te versterken: professioneel, inhoudelijk en communicatief.
37% van de Nederlanders die complementaire zorg overwegen, wil hier (deels) zelf voor betalen.
53% vindt dat de overheid de kwaliteit van complementaire zorg moet garanderen.
44% vindt dat complementaire zorg een volwaardige plek verdient in het zorgstelsel.
Meer dan de helft van de Nederlanders wil dat de overheid de kwaliteit van complementaire zorg bewaakt, en bijna evenveel vinden dat deze zorg een volwaardige plek verdient binnen het zorgstelsel. Dat vraagt om goed opgeleide therapeuten die met kennis, integriteit en verbinding werken.
Bron: RBCZ Marktmonitor Complementaire Zorg 2024
Onze opleidingen zijn ontwikkeld voor zorgprofessionals die:
– Willen bijdragen aan de verbinding tussen reguliere en complementaire zorg;
– Evidence-informed willen werken;
– Communicatief sterk willen zijn richting verwijzers en collega’s;
– Een brug willen slaan tussen zelfzorg, preventie en professionele begeleiding.
MBK en PsBK
Voor wie professioneel wil werken en in aanmerking wil komen voor vergoeding door zorgverzekeraars.
Ademwerk voor Zorgprofessionals
Voor therapeuten die lichaamsgerichte zorg willen verdiepen en evidence-informed willen werken.
Nascholingen rondom stress, trauma, voeding en systemisch werk
Voor verdieping én verbreding: praktisch toepasbaar, met accreditatie.
Meer dan de helft van de Nederlanders vindt dat de overheid de kwaliteit van complementaire zorg moet bewaken, en bijna evenveel vinden dat deze zorg een volwaardige plek verdient binnen het zorgstelsel.
Wil jij bijdragen aan een toekomst waarin reguliere en complementaire zorg samenwerken vanuit vertrouwen, kwaliteit en verbinding?
Dan is dit het moment om jouw rol te versterken.
Ontdek de opleidingen van Con Amore en bouw mee aan een zorglandschap waarin menselijkheid en professionaliteit hand in hand gaan.
Interview met Ria van Rooijen – Huisartsen hebben het druk. En veel patiënten worden heel goed of soms beter geholpen binnen de complementaire zorg. Je bent dus hartstikke nodig als therapeut. Hoe krijg je die doorverwijzing? Integraal sportarts en Con Amore-docent Ria geeft tips.
Samenwerken met huisartsen
Casus: samenwerking met psychiater bij depressie – een integratief therapeut (en oud student PsBK) en een psychiater versterken elkaar in de zorg voor een cliënt
Integratieve zorg bij depressie
Ayurveda in de praktijk – hoe oud-student Fleur Medische en Psychosociale Basiskennis inzet om haar cliënten beter te begeleiden
Ayurveda in combinatie met Medische en Psychosociale Basiskennis
Deze verhalen geven een realistisch en inspirerend inkijkje in hoe jij straks jouw kennis kunt toepassen in je eigen praktijk én in samenwerking met andere zorgprofessionals.